YENİ TEŞVİK DÖNEMİ: 7582 NUMARALI KANUN VE İSTANBUL FİNANS MERKEZİ REFORMLARI

Türkiye, küresel sermayenin ve kaliteli işgücünün çekildiği bir merkez olma hedefiyle hızla ilerlemektedir.

Yeni yasal paket; vergi muafiyetlerinden finansman kolaylıklarına, İFM teşviklerinin süresinin uzatılmasına kadar ve yeni nesil "Nitelikli Hizmet Merkezleri" kurulmasına kadar oldukça kapsamlı ve devrim niteliğinde adımlar içermektedir.

İşte iş dünyasının ve yatırımcıların öğrenmesi gereken yeni dönemin tüm ayrıntıları:

1/ İstanbul Finans Merkezi'ne (İFM) "Altın Çağ" Dokunuşu

İFM bünyesinde faaliyet gösteren ve katılımcı belgesi alan finansal kurumlara verilen haklar, daha güçlü ve uzun süreli hale getirilmiştir.

Vergi indirimi 2047'ye uzatıldı: İFM'ye göre, finansal faaliyetler yapan kurumların kazançlarına uygulanan %100 kurumlar vergisi indirimi, 2031 yerine 2047 yılına kadar uzatıldı. Bu değişiklik, yatırımcılara 25 yıl süreli güvenli bir yatırım ortamı sunmaktadır.

20 yıllık harç muafiyeti: Kuruluşların kuruluş ve izinleriyle ilgili finansal faaliyet harçlarından 5 yıldan 20 yıla kadar muafiyet kaldırılmıştır.

Transit ticaretiyle %100 muafiyet: Katılımcı belgesiyle İFM'de yer alan ve yurt dışından alınan malı Türkiye'ye getirmeden yurt dışına satan veya bu işlemi aracılık eden kurumların elde ettikleri kazançlardan ödenecek kurumlar vergisi indirim oranı %50'den %100’e yükseltilmiştir.

Genişletilmiş personel teşviki: Yurt dışında deneyim sahibi personelin İFM'de çalıştırılması durumunda elde edilebilecek gelir vergisi indirimi, herkesi kapsayacak şekilde tüm katılımcılara uygulanabilecek şekilde genişletilmiştir.

2/ Devrimsel Bir Model: "Nitelikli Hizmet Merkezleri"

Türkiye, 4875 sayılı Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu'na eklenen bu yeni modelle küresel devlerin operasyonel üssü (hub) olmayı hedeflemektedir.

Kimler bu kapsamda? En az 3 farklı ülkede faaliyet gösteren, yönetim, finans, hukuk, İnsan Kaynakları, yazılım, Ar-Ge, pazarlama veya teknik destek gibi hizmetler sunan şirket grupları, hasılatlarının en az %80'ini bu gruplardan yurt dışından elde eden ve sermaye şirketi statüsünü kazanmak isteyenler bu kriterleri karşılamalıdır.

Çalışanlara büyük maaş indirimi: Bu merkezlerde çalışanların maaşlarının brüt asgari ücretin üç katını geçmeyen kısmı gelir vergisinden tasarruf edilecek. Genel asgari ücret istisnasıyla birlikte bu tutar, brüt asgari ücretin dört katına ulaşmaktadır.

İFM ayrımcılığı: Eğer bu Nitelikli Hizmet Merkezi İFM içinde kurulursa, vergi indirimi brüt asgari ücretin 5 katına, yani toplamda 6 katına kadar uygulanacaktır.

3/ Yatırımcılar ve Yeni Mukimler İçin Küresel Muafiyetler

20 Yıl boyunca yurt dışı kazançlarına sıfır vergi: Türkiye'ye yeni yerleşen gerçek kişiler (son üç yıldır Türkiye'de ikametgahı ve vergi mükellefiyeti bulunmayanlar), Türkiye dışından elde ettikleri her tür kazanç ve irat için 20 yıl boyunca gelir vergisinden tamamen muaf tutulacaktır.

%1 Veraset vergisi avantajı: Yukarıdaki istisnadan yararlanan yabancı ya da gurbetçi yatırımcıların bu süreçte vefat etmesi halinde, Türkiye'deki mirasçılara kalan varlıklar için veraset ve intikal vergisi tarifedeki oranlar yerine %1 sabit oranla uygulanacaktır.

4/ Transit Ticaret ve Üretime Tam Destek

İFM dışındaki transit ticarete de destek: Sadece İFM içi değil, Türkiye'deki diğer şirketlerin yurt dışından mal alıp doğrudan yurt dışına satmasıyla (veya aracı olarak çalışmasıyla) elde ettiği kazançların %95'i kurumlar vergisinden indirilebilecektir.

Üreticiye indirimli kurumlar vergisi: 2027 yılından itibaren, sanayi sicil belgesine sahip ve fiilen üretim veya tarım faaliyetlerinde bulunan kurumlara ait, münhasıran bu faaliyetlerden elde ettikleri gelirler için kurumlar vergisi oranı %12,5 olarak uygulanacaktır.

5/ Start-Up ve Teknogirişim Ekosistemine Can Suyu

Hisse senedi (pay) teşviğinde limit artışı: Teknoloji girişim şirketlerinin çalışanlarına ücretsiz veya indirimli verilen pay senetlerinin gelir vergisinden muafiyet sınırı, yıllık brüt ücretin 1 katından 2 katına çıkarıldı ve çalışanların bu hisseleri elinde tutma süresi kısaltılmıştır.

Fonlama ve muafiyet kolaylığı: Teknogirişim rozetli halka açık olmayan şirketler, paya dönüştürülebilir borç sözleşmeleriyle sermaye artırımları yaparken, Türk Ticaret Kanunu'nun ilgili sermaye artırımı prosedürlerine uygulanmayacaktır. Ayrıca kuluçka merkezinden çıkan dijital şirketler 3 yıl boyunca TOBB oda aidatlarından muaf tutulacaktır.

6/ Vergi Borçlarında Esneklik ve Yeni Varlık Barışı

72 aya kadar taksit imkanı: Zor durumdaki vergi mükelleflerinin borç tecil işlemlerinde azami taksit süresi 36 aydan 72 aya kadar uzatma imkanı verilmiştir. Teminatsız borç tecil limiti ise 50.000-TL'den 1.000.000,00 TL'ye çıkarılarak esnaf ve KOBİ'lerin daha rahat nefes alması sağlanmıştır.

Yeni Varlık Barışı (31 Temmuz 2027'ye Kadar): Yurt dışındaki para, altın, döviz ve menkul kıymetlerini Türkiye’ye getiren ya da yurt içinde olup defter kaydında yer almayan varlıklarını bankalara bildiren mükelleflere vergi incelemesinden koruma sağlanmaktadır. Varlığın tutulma taahhüt süresine göre %0 ile %4 arasında değişen çok düşük vergi oranları uygulanacaktır.

UYGULAMA REHBERİ VE ŞİRKETLER İÇİN YOL HARİTASI

Bu düzenlemelerden en fazla yararlanmak isteyen mali danışmanlar ve şirket yöneticileri için uygulamaya geçmenin pratik adımları şu şekildedir:

1/ İFM katılımcı belgesi analizi: Finansal hizmet ihracatı yapan ya da transit ticaret hacmi yüksek olan şirketlerin ivedi bir şekilde İFM'de yer alarak katılımcı belgesi süreçlerini başlatması gerekir. Transit ticaretteki %100 vergi indirimi ve 2047 vizyonu, operasyon maliyetlerini radikal şekilde düşürecektir.

2/ Uluslararası gruplar için "Nitelikli Hizmet Merkezi" yapılanması: Özellikle bölge ülkelerine yazılım, çağrı merkezi, finansal analiz veya hukuk danışmanlığı veren holding ve çok uluslu şirketlerin, operasyonlarını Türkiye’de "Nitelikli Hizmet Merkezi" adıyla tek bir sermaye şirketi altında konsolide etmesi elzemdir. Bu sayede üst düzey personelin maaş yükü üzerindeki gelir vergisi neredeyse sıfırlanacaktır.

3/ Yabancı yatırımcı ikna süreçleri: Yurt dışından Türkiye'ye taşınmayı düşünen varlıklı bireylere veya fon yöneticilerine 20 yıllık küresel gelir muafiyeti ve %1'lik sembolik veraset vergisi avantajı kullanılarak "relocation" (taşınma) danışmanlığı sunulabilir.

4/ Vergi borcu olan işletmeler için tecil başvurusu:  Nakit akışı sıkışık olan firmalar, 1.000.000,00 TL'ye kadar olan kamu borçları için teminat gösterme zorunluluğu olmadan Gelir İdaresi'ne başvurup borçlarını 72 aya kadar taksitlendirebilirler.

5/ Varlık barışı entegrasyonu: Kanuni defterlerinde yer almayan emtiası, nakdi veya dövizi olan işletmelerin 31.07.2027 tarihine kadar banka bildirimi yapması ve bu tutarları sermayeye ilave etmek üzere özel fon hesabına alması mali tablolarını yasallaştıracaktır. 

Özetle; 7582 sayılı Kanun sadece bir vergi düzenlemesi değil; Türkiye'yi küresel finans pazarında Singapur, Dubai ve Londra gibi merkezlerle yarışabilecek konuma getirmeyi hedefleyen bir stratejik planın bir parçasıdır. Değişimi erkenden yakalayan ve operasyonlarını bu mevzuata göre optimize eden şirketler, önümüzdeki 20 yılın kazananı olacaktır.

7582 sayılı Kanun ile getirilen bu tarihi reformlar, şirketleriniz için büyük mali avantajlar sağlarken; başvuru, belgelendirme ve uyum süreçleri çok dikkatli yasal adımlar içermektedir. Yüksel Avukatlık Bürosu, İFM Katılımcı Belgesi alımından Nitelikli Hizmet Merkezleri kurulumuna, start-up fonlama sözleşmelerinden yabancı yatırımcıların vergi muafiyeti tescillerine kadar her aşamada hukuki destek sunmaktadır. Şirketinizin mali altyapısını bu yeni döneme eksiksiz ve güvenli bir şekilde hazırlamak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.